ABD'de 11 Eylül 2001'de gerçekleşen terör saldırıları sırasında dünya dışında bulunan tek Amerikalı yani 11 Eylül'ü uzaydan izleyen astronot olan Frank Culbertson, Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan (ISS) tanıklık ettiği o dehşet anlarını anlattı. Kaçırılan yolcu uçaklarının New York'taki Dünya Ticaret Merkezi ve Washington'daki Pentagon'a çarptığı sırada yörüngede olan Culbertson, saldırılardan hemen sonra istasyonun New York semalarından geçişiyle gökyüzüne yükselen dev duman bulutunu çıplak gözle gördü. NASA'nın Houston'daki görev kontrol merkeziyle kurduğu telsiz bağlantısında gördüklerini aktaran astronot, saldırının uzaydaki tek Amerikalı tanığı olarak tarihe geçti.
11 Eylül'ü Uzaydan İzleyen Astronot ve İki Farklı Dünya
Saldırılardan yaklaşık bir ay önce, 12 Ağustos 2001'de Discovery uzay mekiğiyle göreve başlayan Culbertson, New York ve Washington'daki yıkımın izlerini yüzlerce kilometre yukarıdan izledi. Telsiz görüşmelerinde "New York'u ve yangınlardan yükselen dumanı görebiliyoruz" diyerek durumu rapor eden astronot, olaydan bir gün sonra kaleme aldığı açık mektupta hissettiği çelişkiyi paylaştı.
Dünyanın uzaydan görünen büyüleyici güzelliği ile aşağıda yaşanan trajedinin yarattığı tezatlığı aktaran Culbertson, "Olağanüstü bir noktadan kendi ülkenizdeki yaralardan duman yükseldiğini görmek korkunç" ifadelerini kullandı. 11 Eylül'ü uzaydan izleyen astronot, o an hissettiği derin çaresizliği bu sözlerle dile getirdi.
NASA'nın Enkaz Çalışmaları ve 11 Eylül'ü Uzaydan İzleyen Astronotun Dönüşü
NASA, saldırıların ardından sadece gözlem desteği vermekle kalmayıp, ilerleyen süreçte arama kurtarma ve enkaz analiz çalışmalarında acil durum yetkililerine teknik veri sağladı. Kurum, felaketten yaklaşık üç ay sonra hayatını kaybedenlerin anısına sıra dışı bir anma görevi gerçekleştirdi.
5 Aralık 2001'de fırlatılan Endeavour uzay mekiğiyle yaklaşık 6 bin adet küçük ABD bayrağı uzaya taşındı. Yörüngedeki uçuşun ardından Dünya'ya geri getirilen bu bayraklar, özel anma paketleri haline getirilerek New York'taki Amerikan Doğa Tarihi Müzesi'nde düzenlenen resmi törenle hayatını kaybedenlerin ailelerine teslim edildi.
Aralık 2001'de görevini tamamlayarak Dünya'ya dönen ve Ağustos 2002'de NASA'dan emekli olan Frank Culbertson'ın telsiz kayıtları ile mektubu, tarihe ışık tutuyor. Sonuç olarak, 11 Eylül'ü uzaydan izleyen astronot tarafından kaydedilen bu tarihi belgeler, yaşanan trajedinin boyutunu uzaydan gelen benzersiz bir perspektifle gözler önüne sermeye devam ediyor.
